O'rmon va o'rmon dasht tuproqlari Reja 1.O'rmon dasht va dasht zonasining tuproqlari 2.O'rmon dasht zonasining qora tuproqlari 3.O'rmon surtusli tuproqlari. 4.Qora tuproqning kelib chiqishi Keng bargli o’rmonlarning qo’ng’ir tusli tuproqlari tekislikdagi maydoni 20 mln.gani tashkil etadi. Iqlimi - zonaning g’arbiy tumanlari yog’inlarning ancha ko’pligi va qishda iqlimning yumshoq bo’lishi bilan haraktyerlanadi, sharq o’lkalari musson iqlimli bo’lishi bilan ajralib turadi. Aktiv harorat 1900-3000°. Tuproq paydo qiluvchi ona jinslari elyuyuvial-dellyuvial va allyuvial yotkiziqlardan iborat. O’simliklari - keng bargli o’rmonlar (buk, eman, grab, qarag’ay) o’tloqi-dasht va boshoqli dukkakli har хil o’tsimon o’simliklar bilan almashinadi. O’rmon qo’ng’ir tusli tuproqlar genetik qatlamlarga uncha yaхshi ajralib turmasligi va genetik qatlamlar asosan qo’ng’ir va sarg’ish- (qo’ng’ir tusda bo’lishi bilan ajralib turadi. SHuningdek, bu tuproqlar qatlamining oqish podzollashgan bo’lishi, kislotali yoki kuchsiz kislotali, ammo illyuvial-karbonatli qatlamining bo’lmasligi bilan haraktyerlanadi. Ushbu tuproqlarning paydo bo’lishida quyidagi omillar muhim rol’ o’ynaydi: 1) zonashng mo’’tadil nam iqlim sharoitida moddalarning biologik aylanish: intensivligi ancha yuqori bo’ladi va birlamchi minyerallar intensiv nurashi, 2) organik qoldshlariing parchalanishi va turli kompleks birikmalar hosil qiladi va tuproq profilida qo’ig’ir tus yuzaga keladi; 3) tuproq profilida gidrotyermik sharoitlar va mikroorganizmlarniig aktivlashuvi natijasida ikkilamchi minyerallar hosil bo’ladi. Keng bargli o’rmon qo’ng’ir tusli tuproqlari quyidagi tipchalarga bo’linadi: 1) tipik o’rmon qo’ngir tusli tuproq,2) podzollashgan, 3) gleyli, 4) gleyli-podzollashgan O’rmon qo’ng’ir tusli tuproqlar. Gumus miqdoriga ko’ra: syergumus (>8%, o’rtacha gumusli (3-8%), kam gumusli; gumus qatlami qalin ligiga kura: qalin kavatli (A > 30 sm), o’rtacha qalinligi (20-30 sm), qalinligi kam (<20 sm) tuproqlarga bo’linadi. Tuproq paydo bo’lish jarayonida bu tuproqlar profilining o’rta qismida loyqa zarrachalari ko’proq to’planadi. Minyeralogik tarkibida yuqori dispyers fraktsiyalarda kaolinit va montmorillonit minyerallari, shuningdek gidroslyudalar, amorf moddalar, gumin kislotaga nisbatan ko’proq bo’lishi (Sgk : Sfk < 0,5) va tuproqning yuqori qatlamida uning umumiy miqdori 5-10% dan oshadi. Tuproq profili kam