Jahon savdo tashkiloti va xalqaro savdo. Xalqaro iqtisodiy munosabatlar dastlab hunarmandchilik, keyinchalik sanoat mahsulotlarini ayirboshlash ko’rinishida ri-vojlana boshladi. Hozirda savdo va sanoat sohasida quyidagi yirik xalqaro tashkilotlar mavjud: Umumjahon savdo tashkiloti (UST), savdo va rivojlanish bo’yicha BMT anjumani (YuNKTAD, Sanoatni rivojlantirish bo’yicha BMT tashkiloti. (YuNIDO) va boshqalar. Umumjahon Savdo Tashkiloti (UST) – erkinlashtirish tamo- yillariga muvofiq xalqaro savdo qoidalarini tartibga soluvchi xalqaro iqtisodiy tashkilotdir. UST 1995 yil 1-yanvardan boshlab ish olib bormoqda. Uni tuzish to’g’risidagi qaror GATT (GATT) ning Urugvay raundi doirasidagi ko’p yillik muzokaralar natijasida 1993 yil dekabr-da qabul qilingan. UST rasmiy ravishda 1994 yil aprelda Maro-kash anjumanida tashkil etilgan, shuning uchun UST ta’sis etish haqidagi bitim Marokash bitimi deb ham yuritiladi. Agar GATT faqat tovarlar savdosini tartibga solish bilan shug’ullangan bo’lsa, UST ning faoliyat sohasi kengroq, ya’ni u to- varlar savdosidan tashqari xizmatlar savdosi va intellektual mulk huquqining savdoga bog’liq tomonlarini ham tartibga soladi. Dastlab UST ga 77 davlat a’zo bo’lib kirgan bo’lsa, 2003 yil-ning o’rtalariga kelib ularning soni 146 tani tashkil etdi.