Ziddiyat (mantiqda) - muhokama yuritishda, matnda va nazariyada biri ikkinchisini inkor etadigan 2 mulohazaning mavjudligi; ziddiyat sonuni. Ziddiyat (dialektikada) - predmet va hodisalarga obyektiv ravishda xos bo‘lgan bir butunning qaramaqarshi tomonlari, belgilari, yo‘nalishlari o‘rtasidagi muhim munosabatlar. Shu munosabatlar kurashi tabiat, jamiyat va tafakkur taraqqiyotining manbaini, harakatga keltiruvchi kuchini va ichki mazmunini tashkil etadi. Taraqqiyot ziddiyatlarning paydo bo‘lishi, rivojlanishi va bartaraf qilinishi jarayonidan iborat. Ziddiyatlar har xil bo‘lib, ular narsa va hodisalarning harakati va rivojlanishida turlicha rol o‘ynaydi. Ziddiyatlar ichki va tashqi, asosiy va asosiy bo‘lmagan, antagonistik va antagonistik bo‘lmagan ziddiyatlarga bo‘linadi.