Вегетатив нерв тизими [лот. vegetatio – ўсиш, ривожланиш, қўзғалиш] – одам ва умуртқали ҳайвонлар нерв тизимининг бир қисми; В. н. с. нинг толалари барча ички аъзоларнинг силлиқ мушакларига тарқалиб, улар фаолиятини киши ихтиёрисиз (автоном ҳолда) бошқариб туради. Бу атамани фанга биринчи марта француз шифокори М. Биша киритган (1801) ва унинг соматик нерв тизими фаолиятидан фаркини илмий жиҳатдан асослаб берган. Инглиз физиологи Ж. Ленгли (1903) вегетатив нерв тизимини «автоном нерв тизими» деб атади, чунки вегетатив нерв тизимининг фаолияти онг билан бошқарилмайди, шу сабабли «автоном» ёки ихтиёрсиз нерв тизими деб ҳам юритилади.