O‘rta Osiyo o‘rta asrlar davrining dastlabki bosqichiy yirik davlatlar – Kushonlar saltanati va Qang’davlati konfederatsiyasining inqirozi va ular ustida xionitlar, kidaritlar va eftalitlar kabi ko‘chmanchiq abilalarning ommaviy ravishda bostirib kirishini o‘z ichiga olgan davr. Bu davrda O‘rta Osiyohududlariga Eronsosoniylarining istilo ochilik harakatini faollashtirdi. Ilk o‘rta asrlarda O‘rta Osiyodagi shahar hunarmandchiligi keng tarmoqoti va jahon ishlaridagi vijdanish va davomet bo‘lib yurdi. Samarqand, Buxoro, Poykent va boshqa shaharlar yirik savdo-sotiq markazlari sifatida gi‘rnini saqlab qolgan bo‘lib, hatto Shosh-Iloq vohasidagi shaharlar juda jadal rivojlanish yo‘li gatushgan bo‘lgan.